Dwie identyczne łyżki wypełnione różnymi materiałami mogą ważyć zupełnie inaczej. Mokry piasek, suchy żwir czy kruszywo łamane stawiają też inny opór podczas nabierania i opróżniania łyżki. Różnice te wpływają na wydajność ładowarki kołowej, zużycie paliwa oraz obciążenie układu hydraulicznego. Jak dostosować sposób załadunku do właściwości transportowanego materiału?
Piasek zawiera przestrzenie między ziarnami, które w stanie suchym wypełnia głównie powietrze. Kiedy materiał nasiąka wodą, zmienia się jego masa objętościowa, czyli masa przypadająca na metr sześcienny.
Przy dużym zawilgoceniu piasek może być znacznie cięższy od suchego. Zależność nie jest jednak całkowicie liniowa. Niewielka ilość wody może powodować rozsuwanie ziaren drobnego piasku i zwiększać jego objętość.
Dla operatora ładowarki najważniejsza pozostaje rzeczywista masa materiału w łyżce. Przy przykładowej gęstości nasypowej 1,6 t/m³ dwa metry sześcienne piasku ważą 3,2 tony. Jeśli gęstość wzrośnie do 1,9 t/m³, masa takiego samego ładunku wyniesie już 3,8 tony. Różnica 600 kg może mieć znaczenie dla dopuszczalnego obciążenia maszyny.
Wilgoć zwiększa spójność drobnych ziaren. Mokry piasek może tworzyć zwarte bryły, które wymagają większej siły podczas zagłębiania łyżki w pryzmę.
Materiał ma również tendencję do przywierania do wewnętrznych powierzchni łyżki. W efekcie część piasku pozostaje w niej po rozładunku. Operator musi wtedy wykonać dodatkowy ruch, co wydłuża cykl roboczy.
Znaczenie ma także sposób składowania. Mocno ubita pryzma stawia większy opór niż luźno usypany materiał. Dlatego podczas załadunku należy obserwować zachowanie ładowarki i unikać nadmiernego przeciążania układu roboczego.
Suche kruszywo zwykle łatwiej wysypuje się z łyżki, ponieważ ziarna nie łączą się ze sobą pod wpływem wilgoci. Nie oznacza to jednak, że jego załadunek zawsze przebiega szybciej.
Duże, ostrokrawędziste kamienie mogą utrudniać zagłębianie łyżki w pryzmę. Zwiększają także zużycie krawędzi tnącej i powierzchni roboczych. Drobne kruszywo zachowuje się inaczej – zazwyczaj łatwiej wypełnia przestrzeń łyżki, ale podczas pracy w suchych warunkach może powodować intensywne pylenie.
Dlatego dobierając ładowarki kołowe do obsługi kruszyw, należy uwzględnić nie tylko masę materiału, lecz także wielkość i kształt ziaren oraz intensywność eksploatacji.
Większa łyżka nie zawsze oznacza większą wydajność. Jeżeli operator regularnie przekracza dopuszczalne obciążenie robocze, może przyspieszyć zużycie podzespołów i pogorszyć stabilność maszyny.
Przy doborze łyżki trzeba sprawdzić trzy parametry: pojemność, gęstość nasypową materiału oraz przewidywany stopień napełnienia. Rzeczywista masa ładunku musi mieścić się w granicach określonych przez producenta.
W przypadku mokrego piasku czasami lepiej zastosować mniejszą łyżkę i utrzymać płynne tempo pracy niż maksymalnie napełniać większą. Przy suchym kruszywie szczególnego znaczenia nabiera natomiast odporność osprzętu na ścieranie.
Rodzaj materiału wpływa na obciążenie ładowarki, czas pojedynczego cyklu oraz koszty eksploatacji. Dlatego parametry maszyny należy dobierać do rzeczywistych warunków pracy, a nie wyłącznie do planowanej objętości załadunku.
W KOPARCO oferujemy ładowarki kołowe LiuGong przeznaczone do prac ziemnych, budowlanych i obsługi kruszyw. Zachęcamy do zapoznania się z naszą ofertą oraz kontaktu z doradcami, którzy pomogą wybrać maszynę odpowiednią do planowanych zadań.